operacyjna (mesoskalowa) jednostka modelowa reprezentacji obiektu lub domeny obiektów, stanowiąca amalgamat poznawczy trzech komponentów: pamięci semantycznej (wiedza o faktach i pojęciach), pamięci proceduralnej (instrukcje i sekwencje działań) oraz komponentu afektywnego (emocjonalne wartościowanie). Konstrukt pełni funkcję relacyjnego narzędzia rozróżniania i przewidywania (aktywny filtr doświadczenia), kształtowanego zarówno przez doświadczenie indywidualne, jak i intersubiektywne procesy społeczne. Charakteryzuje się niedomkniętością poznawczą: asymptotycznie dąży do ujęcia obiektu, lecz nie wyczerpuje jego natury. Jako dynamiczna struktura sieciowa złożona z kognitów, podlega nieustannej ewolucji i modyfikacji (m.in. przez rekonsolidację – przy spełnieniu warunków brzegowych), co w procesie terapeutycznym pozwala na zmianę utrwalonych ujęć/schematów, w sposób spójny z modelami aktualizacji engramów.